10.FKA – Podsumowanie

10.FKA – Podsumowanie

10. Festiwal Kamera Akcja to 80 filmów w 10 sekcjach tematycznych, aż 25 pokazów przedpremierowych, premierowych bądź niedostępnych w polskiej dystrybucji kinowej. To 1000 wydanych akredytacji, pełne sale na dyskusjach, ponad 60 gości z branży na spotkaniach, warsztatach, prelekcjach i wydarzeniach specjalnych. To codzienny tłum w Centrum Festiwalowym – w tym roku Kamerę Akcję odwiedziło rekordowe 15 tysięcy osób!

Odsłonięcie gwiazdy prof. Lewickiego – fot. Małgorzata Sujecka

Jubileuszowy festiwal zainaugurowaliśmy dwa razy. W łódzkiej Alei Gwiazd, na wysokości ul. Piotrkowskiej 70, została odsłonięta gwiazda prof. Bolesława W. Lewickiego. Wydarzenie było częścią obchodów 60. rocznicy powstania Katedry Mediów i Kultury Audiowizualnej Uniwersytetu Łódzkiego, której profesor Lewicki był założycielem. – Jest nam niezmiernie miło, że odsłonięcie gwiazdy profesora Lewickiego inauguruje Festiwal Krytyków Sztuki Filmowej Kamera Akcja. Wywodzi się z filmoznawstwa, tam się narodził, tam się rozwijał i od tego wszystko się zaczęło – powiedziała podczas odsłonięcia Malwina Czajka, organizatorka Kamery Akcji.

Odsłonięcie gwiazdy prof. Lewickiego – fot. Małgorzata Sujecka

Następnie, drugi rok z rzędu, zaprosiliśmy widzów do Szkoły Filmowej w Łodzi. Festiwal szybko się rozrasta, dlatego w porównaniu z poprzednią edycją zwiększyliśmy ilość miejsc prawie o sto procent. – Bardzo jesteśmy szczęśliwi, że możemy po raz drugi być w pewnym sensie domem dla tego festiwalu i że dzięki temu, mam taką nadzieję i takie wrażenie, on może się rozwijać bardziej harmonijnie i bezpiecznie podkreślił otwierając 10. FKA gospodarz tego wydarzenia, czyli Rektor Szkoły Filmowej Mariusz Grzegorzek. Podczas otwarcia na sali obecni byli również m.in. Prorektor Uniwersytetu Łódzkiego Tomasz Cieślak,  Kierownik Zakładu Historii i Teorii Filmu UŁ Piotr Sitarski oraz Dagmara Śmigielska, dyrektorka Wydziału Kultury Urzędu Miasta Łodzi.
Dzisiaj jesteśmy ogromnie wzruszeni z wielu powodów. Po pierwsze dlatego, że domem dla święta krytyki filmowej jest Szkoła Filmowa. Wielkie słowa uznania dla Pana Rektora, wielkie dzięki za to, że możemy tutaj być, bo jest nam tutaj bardzo dobrze, mimo tego, że jest tłumnie, że szkoła będzie trochę pękać w szwach. Tysiąc karnetów zostało wydanych, wiemy, że to jest za dużo, ale nie chcieliśmy nikomu odmawiać – zażartował ze sceny organizator Kamery Akcji, Przemek Glajzner, dodając na koniec, że jest dumny i zaszczycony możliwością wieloletniej współpracy z takimi partnerami, jak Uniwersytet Łódzki i Urząd Miasta Łodzi. 

Otwarcie Festiwalu – prorektor Tomasz Cieślak – fot. Paweł Mańka

Tradycyjnie podczas Gali Otwarcia ogłoszone zostały wyniki dwóch konkursów: Krytyk Pisze oraz Krytyk Mówi. W konkursie Krytyk Pisze po raz kolejny rywalizowali młodzi krytycy filmowi, których teksty o tematyce filmowej oceniały dwa zespoły jurorskie. Jury Krytyków (Michał Oleszczyk, Diana Dąbrowska, Kamila Żyto i Iwona Cegiełkówna) nagrodę główną przyznało Martynie Milewskiej za tekst “Tu nie ma prostych rozwiązań – o Miłości Michaela Hanekego”. Jury Twórców (Krystyna Kantor i Kalina Alabrudzińska) za tekst “Kalejdoskop społecznego niepokoju. Recenzja filmu Parasite w reż. Bong Joon-ho” nagrodziło Łukasza Mańkowskiego. W nowej, zmienionej w tym roku formule konkursu Krytyk Mówi, za vlog filmowy „Na Gałęzi”, nagrodzony został Marcin Łukański.
Nagrody zostały ufundowane przez Filmotekę Narodową – Instytut Audiowizualny, miesięcznik KINO, czasopismo Film&TV Kamera, Szkołę Filmową w Łodzi, Uniwersytet Łódzki, Wydawnictwo Szkoły Filmowej w Łodzi i Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego oraz Pracownię Logopedyczną Ekspresja.

Do utraty tchu

Jednym ze znaków rozpoznawczych Kamery Akcji są oblegane przez publiczność panele dyskusyjne z udziałem najważniejszych przedstawicieli branży filmowej. Kiedy trwają, nic nie może z nimi konkurować – w napiętym programie filmowym nie ma w ich czasie innych wydarzeń.
Podczas pierwszego, czyli “Pieniądze to (nie)wszystko. O kosztach produkcji filmowej”, do pełnej sali w rozmowie moderowanej przez Marcina Adamczaka zwracali się: Renata Czarnkowska-Listoś, producentka i właścicielka firmy producenckiej RE STUDIO (m.in. „Jestem mordercą”), Roman Sawka, kierownik produkcji i dziekan Wydziału Organizacji Sztuki Filmowej w Szkole Filmowej w Łodzi oraz Anna Wróblewska, doktor nauk humanistycznych i menedżerka kultury. Rozmowa dotyczyła wyzwań i problemów związanych z finansami w branży filmowej.

Dyskusja ”Skazani na widza” – fot. Małgorzata Sujecka

Podczas dyskusji “Skazani na widza. O tworzeniu filmu” moderator Bolesław Racięski przepytywał Piotra Dzięcioła, producenta i właściciela łódzkiego studia Opus Film, Magdalenę Szwarcbart, reżyserkę castingu (m.in. „Zimna wojna”), Artura Majera, filmoznawcę specjalizującego się w production studies oraz Annę Kot, PR Managerkę (m.in. „Boże ciało”). Wiodącym tematem była pozycja widza we współczesnej kinematografii. Spotkanie konfrontowało trzy światy: procesu twórczego, produkcji i promocji w kontekście odbiorcy filmu. Jego celem było zderzenie wizji artystycznej z oczekiwaniami widzów w obliczu machiny produkcyjnej. Uczestnicy mogli utwierdzić się w przekonaniu, że jako odbiorcy są niezbędnym elementem istnienia przemysłu filmowego.

”Must See! Power speeche branży filmowej” – fot. Paweł Mańka

W programie dyskusji szczególne miejsce zajęło nowatorskie wydarzenie „Must see! Power speeche branży filmowej„, składające się z 15-minutowych wystąpień poświęconych projektom filmowym, które dopiero powstają. Podczas spotkania obowiązywał zakaz rejestracji wideo i robienia zdjęć. Oznaczało to, że wyłącznie uczestnicy wydarzenia mieli niepowtarzalną szansę dowiedzieć się, na jakie głośne produkcje warto czekać w najbliższym czasie. Wśród zaprezentowanych projektów znalazł się “Najmro”, pełnometrażowy debiut doskonałego storyboardzisty Mateusza Rakowicza z Dawidem Ogrodnikiem w roli mistrza ucieczek. O swoim projekcie “Szklane negatywy” opowiedział również Jan Borowiec, który tworzy film dokumentalny przy wsparciu Wajda School. Nadchodzące filmy ze stajni Best Film zapowiedziała Iza Wierzbińska, natomiast o muzycznym filmie „Jesienna dziewczyna”, poświęconym Kalinie Jędrusik, opowiedziała Maria Gołoś.

Publiczność festiwalu – fot. Paweł Mańka

Aż dziesięć godzin trwało bijące wszelkie rekordy przedsięwzięcie na przecięciu debaty filmoznawczej, gry towarzyskiej i performansu. Rytm “Do utraty tchu. Dyskusji dla prawdziwych kinomanów” wyznaczały trwające 1,5 godziny debaty tematyczne, następujące po sobie wraz z wymianą ponad 20 gości reprezentujących różne pola działalności związanej ze sztuką filmową. Głównymi rozmówcami byli Kuba Mikurda, Kaja Klimek i Tomasz Kolankiewicz, zaś poszczególne tematy obejmowały zagadnienia: “Krytyk się wstydzi” (goście: Miłosz Stelmach, Mateusz Żebrowski i Marta Chylińska), “Krytyczka zmienia kanał” (Łukasz Maciejewski, Anna Osmólska–Mętrak, Marcin Adamczak, Barbara Hollender), ”Krytyk jest na bieżąco” (Michał Walkiewicz, Michał Piepiórka, Marcin Radomski), “Krytyczka nie boi się jutra” (Kamil Jędrasiak, Alicja Górska, Maciej Stasierski), “Krytyk na binge’u” (Bolesław Racięski, Michał Lesiak, Diana Dąbrowska) oraz “Krytyczka kontra reszta świata” (Błażej Hrapkowicz, Anna Tatarska, Mariola Wiktor). Każde spotkanie coś łączyło. Prowadzący witali gości nietypowymi pytaniami, takimi jak “Gdybyś był filmem, to jakim?”, a na zakończenie każdy musiał wykonać losowe zadanie – przesądzał o nim rzut kością. Obszernie komentowana była dzisiejsza pozycja krytyka filmowego. Po wszystkim na zmęczonych panelistów czekało śniadanie, kawa i obfitujący w wydarzenia, kolejny dzień jubileuszowej Kamery Akcji.

Poranek po całonocnej dyskusji ”Do utraty tchu” – fot. Małgorzata Sujecka

Trzeba robić swoje

Z zaproszonymi na festiwal gośćmi z różnych obszarów branży filmowej publiczność spotykała się także na wydarzeniach innego rodzaju. Tradycją Kamery Akcji jest cykl Aktor a krytyk. W tym roku dyskutowali Łukasz Maciejewski z Sebastianem Fabijańskim. Tego drugiego uczestnicy festiwalu mogli zobaczyć w głównej roli w filmie “Mowa ptaków”. Goście opowiadali o swoim sposobie myślenia o dzisiejszej kinematografii oraz krytyce. Fabijański powiedział wprost: – Szkoda, że tu nie ma kogoś, kto o mnie źle napisał, bo z chęcią dowiedziałbym się z jakiego powodu. Nie chodzi o to, że ja gram świetnie, ale chciałbym wiedzieć, jaki jest punkt widzenia tej osoby.  Łukasz Maciejewski włączył do dyskusji punkt widzenia krytyka. – Nie ma jednego wzorca. Myślę, że trzeba robić swoje, trzeba być świadomym podejmowania wyborów, tego o kim się pisze i jak się pisze. Jeśli chodzi o dziennikarstwo, nie tylko krytykę, trzeba być też uczciwym – przekonywał.

„Aktor a krytyk” – Łukasz Maciejewski i Sebastian Fabijański – fot. Paweł Mańka

Nie jest tak źle być na ten film wkur***nym – powiedział rozpoczynając spotkanie po pokazie “Mowy ptaków” jej reżyser, Xawery Żuławski. Obok niego zasiedli autor zdjęć do filmu, Andrzej J. Jaroszewicz i Marcin Adamczak, współzałożyciel odpowiedzialnej za dystrybucję filmu firmy Velvet Spoon. Uczestnicy 10. FKA przekonali się, że “Mowa ptaków” to film zrobiony wbrew regułom współczesnej reżyserii, a formuła podziału postaci na rozdziały to zupełnie nowe kino, które według reżysera jest oknem i świeżym powietrzem w kinematografii. 

Q&A z Xawerym Żuławskim, Andrzejem J. Jaroszewiczem i Marcinem Adamczakiem – fot. Paweł Mańka

Specjalnym gościem 10. FKA był Bogdan Dziworski, zaproszony z okazji obchodów 70-lecia działalności Wytwórni Filmów Oświatowych w Łodzi. Sylwetkę tej znakomitej postaci przybliżył widzom film “Dziwor” w reżyserii Pawła Dyllusa. Po projekcji, w rozmowie z filmoznawcą Michałem Dondzikiem, Dziworski opowiedział m.in. o miłości do fotografii, w której liczy się szczęście i uchwycenie magicznego momentu. 

Po seansie filmu “Ja teraz kłamię” w reżyserii Pawła Borowskiego z widzami spotkał się autor jego zdjęć, czyli Arkadiusz Tomiak – jeden z najbardziej rozchwytywanych polskich autorów zdjęć. Z kolei po projekcji filmu Adriana Panka pt. “Wilkołak“ case study dotyczące postprodukcji poprowadził jego znakomity montażysta – Jarosław Kamiński. Zaprezentował widzom surowy materiał, na którym pracował i na jego podstawie wskazał na złożoność filmu, przede wszystkim przez wzgląd na udział dzieci i zwierząt. Kamiński wyjaśnił proces kreowania postaci oraz wzmacniania scen za pomocą montażu.

“Wilkołak” – Case study z Jarosławem Kamińskim – fot. Paweł Mańka

Najlepsze filmy ze światowych festiwali

Filmem otwarcia 10. edycji Festiwalu Krytyków Sztuki Filmowej Kamera Akcja było “Boże Ciało” w reżyserii Jana Komasy. Po projekcji odbyło się spotkanie ze scenarzystą Mateuszem Pacewiczem. Rozmowa koncentrowała się wokół inspiracji do napisania scenariusza nagrodzonego Złotymi Lwami na FPFF w Gdyni. Równoległym otwarciem festiwalu była połączona projekcja 3 filmów: “Nimic”, “Third Kind” i “Sarah Plays a Warewolf”. Pokaz „Nimic” był polską premierą dzieła Yorgosa Lanthimosa, doskonale znanego festiwalowej publiczności z poprzednich edycji. Eksperymentalny film reżysera uznanego w świecie kina artystycznego był równie ważną i atrakcyjną propozycją wieczoru otwarcia festiwalu.
W jak zawsze szczególnych warunkach publiczność zobaczyła “It’s Alive 3: Island of the Alive”. Cykl VHS HELL to projekcje filmów klasy B, z improwizującym i nietrzymającym się oryginalnej ścieżki dialogowej lektorem, będący stałym punktem festiwalowego programu. Tym razem widzów na wyspę dzieci-potworów zabrał Piotr Czeszewski.
Wcześniej publiczność gromadziła się w Szkole Filmowej na takich projekcjach, jak “Krew na betonie” Stevena Craiga Zahlera, “Parasite” Joon–ho Bonga, “Portret kobiety w ogniu” Céline Sciammy, “Królowa kier” May el-Toukhy, “Midsommar” Ariego Astera czy “Piranie” Claudio Giovanessiego. Bohaterem sekcji Filmoznawca-filmowiec był François Ozon, autor nagrodzonego Srebrnym Niedźwiedziem na tegorocznym Berlinale filmu “Dzięki Bogu”. Przegląd filmów z gatunku “Coming of Age” wypełniły m.in. “Mid 90s” Jonaha Hilla oraz “Eighth Grade” w reż. Bo Burnhama. Podczas powracającej sekcji Klasyka krytyka zaprezentowana została retrospektywa francuskiego mistrza Jean’a Pierre’a Melvilla. W ramach sekcji Stranger Things: inspiracje na dużym ekranie zagościły hollywoodzkie klasyki lat 80.
Organizatorzy zaoferowali także uczestnikom FKA możliwość obejrzenia na dużym ekranie kultowych już “Psów” Władysława Pasikowskiego w specjalnej, zremasterowanej wersji. Wielu widzów przyciągnęła projekcja “Nic nie ginie”, pełnometrażowego debiutu reżyserskiego Kaliny Alabrudzińskiej, będącego jednocześnie filmem dyplomowym studentów Wydziału Aktorskiego Szkoły Filmowej w Łodzi.

Kino Interaktywne, ”Late Shift” – fot. Paweł Mańka

Widzom przed rozpoczęciem pierwszej projekcji w nowej sekcji Kina Interaktywnego zasugerowano połączenie się z siecią i pobranie aplikacji, która pozwalała na wspólne głosowanie nad decyzjami, które w krótkim czasie musiał podejmować bohater “Late Shift” Tobiasa Webera. Za sprawą ponad 180 możliwych wyborów film mógł mieć aż siedem różnych zakończeń. To na 10. Kamerze Akcji osiągnięto w rekordowo szybkim czasie (ok. 40 min.), dlatego żywiołowo reagująca sala mogła zmierzyć się z tym nietypowym dziełem jeszcze raz.

Filmem zamknięcia, czyli ostatnią projekcją podczas tegorocznego festiwalu, był „Ikar. Legenda Mietka Kosza” w reżyserii Macieja Pieprzycy, ze wspaniałą rolą Dawida Ogrodnika. Poza Szkołą Filmową projekcje w ramach Kamery Akcji przygotowaliśmy również w Kinie Kinematograf w Muzeum Kinematografii w Łodzi oraz w Cinema Paradiso w Hotelu PURO w Łodzi.

Tłumy w Centrum Festiwalowym – fot. Paweł Mańka

Rzeczy absolutnie niesamowite

Tradycyjnie podczas zamknięcia festiwalu ogłoszone zostały wyniki tegorocznego Konkursu Etiud i Animacji, którego partnerami i fundatorami nagród byli Wajda School, Drukarnia Arsa i Kinoscope.

W tym roku obradowały dwa składy jurorskie. Jury Młodych stworzyli laureaci III Olimpiady Wiedzy o Filmie i Komunikacji Społecznej, organizowanej w ramach projektu Filmoteki Szkolnej przez Filmotekę Narodową – Instytut Audiowizualny, partnera Festiwalu. Nagrodę Jury Młodych dla najlepszej etiudy otrzymało “Ukąszenie” w reż. Heleny Oborskiej. Nagrodę dla najlepszej animacji otrzymało “Tango Tęsknot” w reż. Marty Szymańskiej.
W skład Jury Głównego Konkursu Etiud i Animacji weszli w tym roku Jakub Wiewiórski (dyrektor Festiwalu Mediów Człowiek w Zagrożeniu i zastępca dyrektora Muzeum Kinematografii), Dominika Kłoczewiak i Adrian Jasion (organizatorzy MFF Postproduction Festival) oraz Marta Chylińska i Mateusz Żebrowski (twórcy kanału Drugi Seans).
Pierwsze wyróżnienie za „odrobinę formalnego szaleństwa i przekonujący, zabawny, szczery list miłosny do dzieci telewizji” jury przyznało etiudzie “Play” w reż. Piotra Sułkowskiego. Drugie wyróżnienie „za czarny humor, świadomość formy, ruchu i koloru, a szczególnie za to, że po <<Na zdrowie>> każdy dwa razy zastanowi się, w którą stronę kicha”, otrzymała animacja “Na zdrowie!” w reżyserii Pauliny Ziółkowskiej.
Najlepszą animacją 10. FKA została “Duszyczka” w reżyserii Barbary Rupik. Jury doceniło „tytaniczną pracę, która zaowocowała niezwykłym wydarzeniem formalnym, przyprawiającym o wstrząs egzystencjalny”. Laureata otrzymała voucher o wartości 1000 zł do realizacji w Drukarni Arsa.
Tytuł najlepszej etiudy jubileuszowej 10. FKA przypadł filmowi “Hi, how are you” w reżyserii Michała Chmielewskiego. Jury doceniło „udane przeniesienie stylu Murakamiego na polskie realia, wprowadzenie magii na rodzime podwórko i spójność estetyczną”. Laureat otrzymał miejsce na kursie ONLINE KAMERA ufundowane przez Wajda School.
Wyróżnieni i nagrodzeni w festiwalowych konkursach otrzymali, poza dyplomami i statuetkami, roczną subskrypcję do serwisu Kinoscope, międzynarodowej platformy filmowej, a także nagrody rzeczowe ufundowane przez Filmotekę Narodową – Instytut Audiowizualny, Uniwersytet Łódzki i Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Szkołę Filmową i Wydawnictwo Szkoły Filmowej.

Publiczność podczas zamknięcia – fot. Paweł Mańka

Po wręczeniu nagród głos zabrał przedstawiciel Uniwersytetu Łódzkiego, mecenasa Festiwalu Kamera Akcja od 10 lat, Prorektor Tomasz Cieślak: – Bardzo się cieszę, że moi poprzednicy uznali, że festiwal koniecznie trzeba wesprzeć. Kadencje rektorskie się kończą, ale jestem absolutnie przekonany o tym, że jakiś prorektor bądź rektor za dziesięć, dwadzieścia, trzydzieści lat, w tej albo w innej sali będzie mówił mniej więcej to, co ja. To znaczy, że to nie jego zasługa, ale że jest dumny, że uniwersytet zrobił to, co do niego należało.
Następnie na scenę weszli dyrektorzy Malwina Czajka i Przemek Glajzner, którzy podziękowali całej ekipie, partnerom i patronom medialnym współpracującym z Kamerą Akcją przy tej i poprzednich edycjach festiwalu.

Żeby zrobić taki festiwal, trzeba mieć ludzi, z którymi można konie kraść i podbić cały świat. Z którymi chce się spędzać każdy wolny moment. Jeżeli ktoś by mnie teraz zapytał, jakie jest moje marzenie na następny rok, następne dwa, trzy, pięć lat, powiedziałbym, że chcę, żeby to trwało, żeby ta grupa się utrzymała. To moje największe marzenie. W ramach struktury, w której funkcjonujemy, czyli mikrobudżetu, jest to bardzo trudne. Wysiłek tych wszystkich osób jest naprawdę kosmiczny, tutaj dzieją się rzeczy absolutnie niesamowite. Kiedyś jeden z moich wykładowców, potem przyszły prowadzący nasze panele dyskusyjne, Michał Pabiś-Orzeszyna, powiedział na zajęciach taki cytat: Żeby zostało tak jak jest, musimy zmienić wszystko. W ten sposób chciałbym zakończyć swoją wypowiedź. Mam nadzieję, że zostanie, tak jak jest, ale żeby tak się stało, no właśnie, musimy zmienić wszystko – powiedział Glajzner.

10. Festiwal Krytyków Sztuki Filmowej Kamera Akcja finansowany jest ze środków Wydziału Kultury Urzędu Miasta Łodzi, Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej oraz Uniwersytetu Łódzkiego – mecenasa festiwalu. Głównym partnerem wydarzenia jest Szkoła Filmowa w Łodzi. Partnerzy to Muzeum Kinematografii, Wajda School, Filmoteka Narodowa – Instytut Audiowizualny, Skrytykuj.pl, Wytwórnia Filmów Oświatowych, Festiwal Mediów Człowiek w Zagrożeniu, Good4Frame, KINOrozmowa, CFI Hotels Group, Rumuński Instytut Kultury, Instytut Francuski, Transatlantyk, Młodzi w Łodzi, Drukarnia Arsa, MPK-Łódź, Pracownia Ekspresja, Biblioteka Miejska w Łodzi, Filmowe Odloty, Bolt, Labirynt Festiwal, Stickman Event Management, “EC1 Łódź – Miasto Kultury” w Łodzi oraz Łódź Film Commission.

Zespół organizatorów festiwalu – fot. Paweł Mańka

10. Festiwal Krytyków Sztuki Filmowej Kamera Akcja
17-20 października 2019, Łódź

Facebook:
https://www.facebook.com/kameraakcja

Instagram:
https://www.instagram.com/festiwalkameraakcja

Katalog:
http://kameraakcja.com.pl/wp-content/uploads/2019/10/Katalog-Festiwal-Kamera-Akcja-2019.pdf

Wideorelacje:
Dzień pierwszy, dzień drugi, dzień trzeci, dzień czwarty.

Wybór zdjęć (66mb):
http://kameraakcja.com.pl/wp-content/uploads/2019/10/10.FKA-zdjęcia.zip

Wszystkie informacje prasowe oraz materiały
graficzne można znaleźć pod tym adresem:
http://kameraakcja.com.pl/media